Kosteloze rechtskundige bijstand (KRB) in Caribisch Nederland

Bent u als advocaat ingeschreven bij het Gemeenschappelijk Hof? Dan kunt u de inwoners van Caribisch Nederland mogelijk helpen, als zij een advocaat nodig hebben. U moet hiervoor een overeenkomst tot deelname aan de KRB sluiten met de Raad voor Rechtsbijstand (RvR). Hier vindt u meer informatie hoe het proces voor het verlenen van kosteloze rechtskundige bijstand via de RvR precies gaat.

Rechtzoekenden op Bonaire, Saba en St. Eustatius kunnen om een advocaat vragen als er sprake is van een scheiding of er bijvoorbeeld problemen zijn met een verhuurder of werkgever. Ook als zij strafrechtelijk worden vervolgd of voor een rechter moeten verschijnen, kunnen zij in aanmerking komen voor een kosteloze advocaat. U kunt zich voor deze mensen inzetten met uw expertise en voor hen het verschil maken.

Wanneer hebben rechtzoekenden in Caribisch Nederland recht op een advocaat?

Als het jaarinkomen gelijk is aan of minder dan het geldende minimumloon*, kan een rechtzoekende een aanvraag indienen voor gesubsidieerde rechtsbijstand. Zij dienen hun aanvraag in bij de receptie van de Rijksdienst Caribisch Nederland (RCN).

^{*In 2026 gaat het om de volgende bedragen: 22.235 USD (Bonaire), 22.173 USD (Saba) en 22.069 USD (Sint Eustatius).}

Hoe verloopt het aanvraagproces door rechtzoekende?

Tijdens een intakegesprek met de rechtzoekende bij RCN wordt het probleem waarvoor bijstand wordt gevraagd genoteerd en een eerste inkomenscheck gedaan. Dat gebeurt op basis van een verklaring van de Belastingdienst die de rechtzoekende moet overhandigen. Er wordt gekeken naar het inkomen van twee jaar geleden.

Als het aanvraagformulier is ingevuld en alle gevraagde gegevens zijn ingeleverd, wordt de aanvraag door de RvR in behandeling genomen.

De RvR controleert vervolgens de persoonsgegevens, het inkomen, of er sprake is van legaal verblijf in Caribisch Nederland en of voor de zaak inderdaad een advocaat nodig is. Na deze controle stelt de RvR vast of de rechtzoekende recht heeft op kosteloze rechtskundige bijstand. Is dit zo, dan wordt de aanvraag goedgekeurd en krijgt de rechtzoekende van RCN een kaart met de schriftelijke bevestiging hiervan mee. Met deze kaart kan de rechtzoekende naar zijn of haar advocaat voor rechtsbijstand.

Aanvullende documenten

Het kan voorkomen dat de RvR nog aanvullende documenten bij de rechtzoekende via RCN opvraagt, voordat de RvR beslist. Die gevraagde documenten moeten binnen een bepaalde periode worden aangeleverd. Indien deze documenten niet tijdig worden aangeleverd, wordt de aanvraag afgewezen.

Bezwaar

Besluit de RvR dat de rechtzoekende geen recht heeft op kosteloze rechtsbijstand, dan kan deze hiertegen bezwaar maken. Voor het maken van bezwaar bestaat echter geen recht op kosteloze rechtsbijstand.

Hardheidsclausule

Blijkt het inkomen te hoog, maar is het huidige inkomen lager dan twee jaar geleden, dan wordt het aanvraag afgewezen. Daarna kan eventueel een nieuwe aanvraag worden ingediend met een beroep op de hardheidsclausule, indien de rechtzoekende bijv. inmiddels door werkloosheid geen inkomen meer heeft. Dit beroep op de hardheidsclausule moet met documenten worden onderbouwd.

Strafrecht

Bij een strafrechtelijk probleem, aanhouding door de politie of inverzekeringstelling, hoeft er geen kaart aangevraagd te worden. De rechtzoekende krijgt dan automatisch bezoek van een advocaat, of hij of zij wordt in de gelegenheid gesteld met een advocaat te bellen.

Vanaf 15 april 2026 hebben rechtzoekenden vaker recht op een vergoeding van de kosten van een advocaat bij hulp bij een strafrechtelijk probleem, bijv. bij een (rechtbank)zitting van het Openbaar Ministerie (Officier van Justitie) of bij een licht strafrechtelijk feit (bijvoorbeeld vernieling of mishandeling).

Hoe wordt u gekoppeld aan de rechtzoekende?

Bij de intake van RCN kiest de rechtzoekende zelf een advocaat uit de lijst met deelnemers aan de KRB. De aanvraag voor vergoeding van de kosteloze rechtskundige bijstand (toevoegingsaanvraag) verloopt via RCN.

Voorwaarden voor inschrijving voor kosteloze rechtskundige bijstand Caribisch Nederland

Heeft u interesse om kosteloze rechtskundig bijstand te verlenen in Caribisch Nederland? Dan zijn er twee voorwaarden:

1. u bent als advocaat ingeschreven bij het Gemeenschappelijk Hof;
2. u sluit een overeenkomst met de RvR.

Als deelnemer aan de KRB hoeft u geen minimumaantal zaken per jaar te behandelen.

Declaraties

De advocaat dient zijn factuur met het kostendeclaratieformulier (dat de advocaat krijgt toegezonden na inschrijving) en de bewijsstukken per e-mail ([email protected]) in bij de RvR. Als de RvR de declaratie goedkeurt, geeft de RvR opdracht tot uitbetaling aan RCN van de vergoeding aan de advocaat.