Vraag en antwoord Diagnose en Triage

De maatregel van Diagnose en Triage roept een aantal vragen op over de toevoegpraktijk.

1. Is er sprake van overgangsrecht?
Antwoord: Er is geen overgangsregeling opgenomen in de AMvB, behalve dat de regeling van toepassing is op toevoegingsaanvragen ingediend vanaf 1 juli 2011.

2. Rechtzoekende is na de aanvraag van de toevoeging alsnog naar het Juridisch Loket gegaan, heeft daar een diagnosedocument gekregen en verzoekt vervolgens om een korting. Wordt de korting dan verleend?
Antwoord: Nee. Om in aanmerking te komen voor een korting op de eigen bijdrage moet de klant voorafgaand aan het bezoek aan de advocaat en de aanvraag voor een toevoeging zijn kwestie hebben voorgelegd aan het Juridisch Loket. Als het diagnosedocument van een latere datum is dan de aanvraag voor een toevoeging wijst de Raad het verzoek om korting op de eigen bijdrage af.

3. Kunt u de anticumulatieregeling verder verduidelijken?
Antwoord: De anticumulatieregeling hebben we schematisch weergegeven. U vindt het schema bij werkinstructie Diagnose & triage op Kenniswijzer.
Direct naar het schema (pdf)

4. Is Diagnose & triage ook van toepassing op grensoverschrijdende geschillen?
Antwoord: Voor rechtzoekenden die in het buitenland verblijven is de hardheidsclausule van toepassing. De korting kan daardoor toch worden verleend, ondanks dat de rechtzoekende niet langs het Juridisch Loket is gegaan.

5. Het diagnosedocument bevat geen doorverwijzing naar een advocaat, kan er dan dus ook geen korting worden verleend?
Antwoord: Het Juridisch Loket kan van oordeel zijn dat de zaak niet naar een advocaat moet worden doorverwezen, terwijl de rechtzoekende dat wel wenst. Het Juridisch Loket geeft dit dan aan op het diagnosedocument. Een dergelijke diagnose van het Juridisch Loket toetst de Raad strikt. Als een advocaat toch een toevoeging aanvraagt, is een uitgebreide toelichting waarom bijstand van een advocaat nodig is, noodzakelijk. De Raad voor Rechtsbijstand is de instantie die uiteindelijk beslist of er wel of geen korting op de eigen bijdrage wordt gegeven.

6. Is de korting ook bedoeld voor de cliënten van de mediator als deze eerst langs het Juridisch loket gaan?
Antwoord: Nee, mediation kent een aparte eigen bijdrageregeling, deze is niet gewijzigd als gevolg van Diagnose & triage. De kortingsregeling is niet van toepassing op mediation en ook niet op de Lichte Advies Toevoeging (LAT).

7. Als de aanvraag voor een toevoeging na 1 juli wordt ontvangen door de Raad en er zit een verwijzing van het Juridisch Loket bij, krijgt de cliënt dan ook de korting?
Antwoord: Kennelijk is de cliënt voor 1 juli bij het Juridisch Loket langs geweest. De verwijzing zien we als een voorloper van het diagnosedocument. De kortingsregeling is daarom van toepassing.

8. Hoe gaat de Raad om met een aanvraag voor een toevoeging voorzien van een diagnosedocument waarbij niet naar een advocaat, maar naar een mediator of andere instelling wordt verwezen?
Antwoord: Zie het antwoord op vraag 5 en 11.

9. Als een rechtzoekende door de advocaat is verwezen naar het Juridisch loket, krijgt de advocaat dan wel de zaak terugverwezen?

• ook al doet hij niet mee met het verwijsarrangement?
• ook al doet hij wel mee met het verwijsarrangement maar staat hij voor het betreffende rechtsterrein niet in het verwijsarrangement geregistreerd?

Antwoord: Verwijzingen door het Juridisch Loket gebeuren in de regel naar advocaten die deelnemen aan het verwijsarrangement. Terugverwijzing gebeurt alleen als rechtzoekende hier nadrukkelijk om verzoekt èn de advocaat bij de Raad staat ingeschreven. Dan is het niet vereist dat de advocaat deelneemt aan het verwijsarrangement en dus ook niet op het specifieke rechtsterrein in het verwijsarrangement geregistreerd staat. Als in de inschrijvingsvoorwaarden van de Raad speciale eisen worden gesteld, moet u daar natuurlijk wel aan hebben voldaan.

10. Geldt Diagnose & triage alleen voor natuurlijke personen of ook voor rechtspersonen?
Antwoord: In artikel 2 lid 5 Bebr wordt de eigen bijdrage voor een rechtspersoon verhoogd naar €796. Lid 6 regelt de korting van € 52. Deze is ook van toepassing op de eigen bijdrage van artikel 2 lid 5 Bebr en dus op rechtspersonen. De anticumulatieregeling is niet van toepassing bij aanvragen van rechtspersonen. Artikel 5 lid 4 Bebr spreekt daar nadrukkelijk van een ‘natuurlijk persoon’.

11. Kan op basis van een adviesformulier ook korting worden verleend?
Antwoord: Nee. Voor verwijzingen naar de advocatuur gebruikt het Juridisch Loket uitsluitend het diagnosedocument.

12. Op het diagnosedocument staat aangegeven dat het Juridisch Loket de rechtzoekende telefonisch naar een advocaat heeft verwezen. Is dit voldoende om korting te verlenen?
Antwoord: Om voor korting in aanmerking te komen moet in persoon rechtshulp zijn verleend. De Nota van Toelichting zegt hierover het volgende:
‘ (…) Met rechtshulpverlening in persoon wordt bedoeld dat er persoonlijk contact heeft plaatsgevonden tussen de rechtzoekende en het juridisch loket. Dit persoonlijk contact is noodzakelijk om het juridisch loket later, bij een eventuele aanvraag van een toevoeging, het bestuur van de raad voor rechtsbijstand in staat te stellen de identiteit van de rechtzoekende te verifiëren. Van belang is dat het de rechtzoekende zelf is die het contact zoekt met het loket, en bijvoorbeeld niet een raadsman namens hem. (…)
Op dit moment zal de rechtzoekende doorgaans een baliebezoek of een bezoek aan het spreekuur moeten afleggen (…) Op termijn is zeer goed denkbaar dat dit persoonlijk contact ook plaatsvindt langs elektronische weg’.

Ook bij telefonische benadering maakt het Juridisch Loket een diagnose. Het is mogelijk dat zij daaruit concluderen dat het geen nut heeft voor de rechtzoekende om nog langs te komen en dat een verwijzing naar een advocaat noodzakelijk is.

In drie gevallen kan het Juridisch Loket in ieder geval via de telefoon verwijzen, nl.:

• voor het voeren van verweer tegen de uithuisplaatsing of ondertoezichtstelling;
• bij echtscheiding waarbij al een verzoekschrift is ontvangen en mediation geen zin heeft. Dit geldt ook wanneer de cliënt(e) in een blijf van me lijfhuis zit;
• voor connexe procedures aan echtscheiding of beëindiging samenwoning zoals omgang, alimentatie, etc., waarbij sprake is van een ‘eerste’ vaststelling van de afspraken. Dus niet bij wijziging van de afspraken.

13. Wanneer er zowel een bezwaarprocedure als een voorlopige voorziening aanhangig gemaakt moeten worden, heb ik dan twee diagnosedocumenten nodig om de korting op de eigen bijdrage voor mijn cliënt te krijgen?
Antwoord: De Raad geeft, gelet op het verband tussen beide procedures, op beide toevoegingen de korting op de eigen bijdrage (met toepassing van de anticumulatieregeling). Het Juridisch Loket onderkent overigens in de meeste gevallen dit via de diagnose al en licht in het diagnosedocument toe dat er twee procedures nodig zijn. Dit geldt ook als er een kort geding naast een bodemprocedure gevoerd moet worden.

Gaat het om een beroepsprocedure en een voorlopige voorziening? Dan geldt voor de beroepsprocedure al automatisch de kortingsregeling. Het heeft geen nut om de rechtzoekende dan voor de voorlopige voorziening de gang naar het Juridisch Loket te laten maken. Op de toevoeging voor de voorlopige voorziening past de Raad dan automatisch de kortingsregeling toe.

14. Wanneer het rechtsprobleem meerdere personen aangaat, geeft het Juridisch Loket dan evenveel diagnosedocumenten af?
Antwoord: Er is bijvoorbeeld verzocht om uithuisplaatsing van meerdere kinderen met een afwijkend verhaal, eventueel ook van verschillende partners. Een ander voorbeeld is dat er verzocht is om een machtiging voorlopig verblijf voor een gezin. Het Juridisch Loket geeft, indien mogelijk, één diagnosedocument af waarin het rechtsprobleem volledig is omschreven en wie het allemaal aangaat. Het is vervolgens aan de Raad om te bezien of er volgens geldend beleid meerdere toevoegingen moeten worden verleend. Het diagnosedocument geldt dan voor alle toevoegingen.

15. Mijn cliënt is voor een bodemprocedure naar mij doorverwezen door het Juridisch Loket. Nu moet hij een andere partij oproepen in vrijwaring. Moet daarvoor een apart diagnosedocument worden verkregen?
Antwoord: Zolang uit het eerdere diagnosedocument blijkt dat deze bestemd is voor de onderliggende bodemprocedure, geldt deze ook voor de vrijwaringsprocedure.